اشتغالزایی ۶۲۸ هزار نفری با رشد اقتصادی یک درصد همخوانی ندارد/ در آمارهای دولت جای تردید وجود دارد! *** انتخاب ترامپ در آمریکا و رایی که انگلیسی‌ها برای خروج از اتحادیه اروپا دادند خط بطلانی است بر نظریه جهانی شدن و دهکده جهانی *** عبدالملکی:آخوندی از اول هم نباید وزیر می‌شد و زودتر از اینها باید استیضاحش می‌کردند *** آغازی بر حذف دلار / امسال برای زیارت اربعین دلار نخریم! *** اقتصاد مقاومتی در پازل استکبارستیزی/دعوا بر سر تمدن‌سازی، اصلی‌ترین چالش آمریکا با انقلاب *** عبدالملکی: ایجاد بانک جامع اطلاعات اقتصادی جلوی ۷۰ درصد از مفاسد را می‌گیرد *** نامزدها برنامه‌ای بدهند که اشتباهات دو سال اخیر دولت را جبران کند/ اصلاح‌طلبان در حال کنار زدن اخلاق سیاسی هستند *** سخنرانی با موضوع بررسی و ارزیابی عملکرد اقتصادی دولت ***

پنج شنبه ۲۹ بهمن ۱۳۹۴ - ۲۱:۳۹
قرارداد پژو و ایرباس ضمیمه برجام است/ سخنان روحانی دردناک بود

به گزارش گروه فضای مجازی خبرگزاری فارس به نقل از خبرگزاری بسیج، برجام، پسابرجام، تحریم، پساتحریم! کلیدواژه هایی است که مدت ها در فضای سیاسی و رسانه ای کشور به داغ ترین عبارت تبدیل شده اند! دولت معتقد است با اجرای توافق هسته ای با ۱+۵ بخش عمده ای از مشکلات اقتصای کشور مرتفع می شود و راه برای چرخیدن همزمان چرخ اقتصاد و سانتریفیوژها فراهم می گردد اما منتقدین بر این باورند ضمن از دست دادن بخش عمده ای از توان هسته ای کشور چیزی عاید اقتصاد ایران نشده است و اگر قرار باشد پسابرجام نیز مدیریت نشود احتمال ضرر اقتصادی آن بیش از نفعش است!در سفر اخیر رئیس جمهور به فرانسه و ایتالیا که برخی آن را رونمایی از اولین دستاورد اقتصادی سیاسی برجام می دانند قراردادهایی منعقد شده است که به نظر افکار عمومی ارتباط چندانی با معیشت مردم ندارد! ضمن آنکه کارشناسان بر این باور هستند که این رویکرد دولت مغایر با سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی نیز هست و اگر قرار است در سفرهای آتی به ویژه سفر به آلمان این نوع قراردادها تکرار شود پیش از انعقاد، افکار عمومی باید در خصوص آن اطلاعات کافی را داشته باشند و در برابر عمل انجام شده قرار نگیرند!دکتر حجت الله عبدالملکی استاد اقتصاد دانشگاه امام صادق(ع) و از فعالین رسانه ای در مصاحبه ای با خبرنگار خبرگزاری بسیج دستاوردهای واقعی سفر رئیس جمهور به ایتالیا و فرانسه را در بوته نقد قرار داده است. چکیده این مصاحبه را در ذیل با هم مرور می کنیم:

* جناب آقای دکتر! اجازه دهید مستقیم سر اصل مطلب برویم! آیا سفر آقای رئیس جمهور به ایتالیا و فرانسه و قراردادهای اقتصادی منعقد شده که به عنوان اولین دستاوردهای برجام برای اقتصاد ایران مطرح می شوند به واقع می توانند برای اقتصاد ایران کارا و اثر بخش باشند؟!
معیار  و مناط اصلی در این خصوص اقتصاد مقاومتی است. اگر سیاست های دولت هم راستای با اقتصاد مقاومتی باشد مطلوب و در غیر این صورت نامطلوب است. ملاک اینکه کدام سیاست اقتصادی همخوان با اقتصاد مقاومتی است میزان حمایتی است که از مساله تولید ملی در اثر اجرای آن سیاست پدید می آید. بدون شک وقتی از این روزنه به سفر آقای روحانی به این دو کشور اروپایی نگاه می کنیم در خواهیم یافت که دستاوردهای این سفر منطبق با اهداف اقتصاد مقاومتی نبوده است و لذا برای اقتصاد کشور نیز کارا و اثربخش نیست!
* نقد اصلی شما به این سفر چیست؟
به نظر من هزینه ای که از سوی دولت برای تامین اعتبار قراردادهای اخیر صورت گرفته است می توانست در اولویت های بهتری به مصرف برد. امروز دولت بیش از ۴۰ هزار میلیارد تومان بدهی به پیمانکاران داخلی دارد و همین مساله منجر به تشدید بدهی به بانک ها نیز شده است. این بخش آنقدر قوی نیست که بتواند با این طلب میلیاردی روی پا بماند. در گام نخست دولت می توانست از پول های آزاد شده از طریق برجام به تهدات داخلی خود عمل کند و بعد سراغ پروژه مشترک با غربی ها می رفت. این موضوع می توانست در تسریع در فرایند خروج از رکود نیز تاثیر گذار باشد.
در گام دوم دوات می توانست این سرمایه را خرج حمایت از فعالیت بخش خصوصی و تامین نقدینگی بنگاه های خرد و متوسط کند. طبق آمارها صنایع کشور امروز با نیمی از توان خود در حال فعالیت هستند که بخش عمده ای از آن به دلیل فقدان نقدینگی است و در این شرایط ایران با غرب قریب به ۵۰ میلیارد دلار قرارداد منعقد می کند طی زمان ۵ ساله برای هر سال ۱۰ میلیارد دلار را شامل می شود!
یکی دیگر از نقدهای اصلی ما این است که در برهی از قراردادها اصلا نیازی به رجوع به طرف خارجی نشده است و توان انجام پروژه ها در کشور وجود داشته است و این مساله یکی از تناقضات اصلی با سیاست های اقتصاد مقاومتی است. برای مثال قراردادی که با راه آهن ایتالیا معنقد شد و یا قراردادهایی که برای توسعه پتروشیمی بسته شده است در حالی بوده که طرف ایرانی برای انجام این پروژه ها وجود داشته است.
* می توانید در این خصوص بیشتر توضیح دهد؟
ببینید در زمان تحریم برخی از فازهای پارس جنوبی به طور ۱۰۰ درصدی از سوی پیمانکاران داخلی تکمیل شده است که از نظر فناوری و ظرافت کار بسیار های تک بوده اند. لذا توان این نوع پروژه های سنگین در کشور وجود دارد و نیازی به شرکای خارجی نیست. اگر در موردی نیز فناوری لازم در داخل وجود نداشته باشد شرکت های ایرانی می توانند با حمایت دولت این فناوری را از خارج وارد کرده و در ایران بومی سازی کنند. تجربه دوران تحریم نشان داد اگر کار به شرکت های ایران سپرده شود آنها به هر طریقی که شده است می توانند فناوری های لازم را تامین کنند.

* خیلی از کارشناسان به قراردادهایی که بین ایران و پژوسیتروئن منعقد شده است نیز انتقاد دارند. تحلیل شما در این زمینه چیست؟
به نظر من نیاز اصلی صنعت خودروسازی در ایران بومی شدن فناوری تولید خودرو است. اما تجربه ای که ایران برای چند دهه با فرانسوی ها داشته است نشان می دهد که آنها اصلا برنامه ای برای این انتقال ندارد. در دوران تحریم های ظالمانه غرب نیز دیدیم که طرف ایرانی بعد از خروج پژو با مشکلات عمده روبه روشد و این نشان می دهد فناوری تولید در کشور بومی نشده است. از این رو انعقاد قرارداد جدید با پژو آزموده را آزمودن است! چراکه اساسا راه حل صنعت خودروی ایران قرارداد خارجی نیست و اگر هم قرار باشد از طرف های خارجی کمکی اخذ شود می توان به سراغ ژاپن، کره و یا سوئد رفت.
* دولت مدعی است که بخش عمده ای از هزینه این قراردادها به ویژه در زمینه خرید هواپیما از طریق سرمایه گذاری طرف خارجی صورت گرفته است. تحلیل شما در این خصوص چیست؟
در ابتدا باید بگویم ما واقعا جزئیات دقیق این قراردادها را نمی دانیم و اطلاعاتی هم که از سوی دولت ارائه می شود و با اطلاعات طرف غربی تناقض دارد. برای مثال وزیر راه و شهرسازی اعلام کرده است که ارزش قرارداد خرید هواپیما ۱۰ میلیارد دلار است اما طرف غربی این رقم را بین ۲۵ تا ۲۸ میلیارد دلار تخمین می زد و ابهامات در این زمینه جدی است. در زمینه تامین سرمایه نیز باید گفت که این هواپیماها اجاره به شرط تملیک هستند و فروشندگان به جز هزینه نقدی این هواپیماها مبلغی را نیز به عنوان سود دریافت می کنند و لذا نفع چندانی برای ایران قابل تصور نیست. مطمئنا اگر این امکان وجود داشت که به صورت نقدی این هواپیماها خریداری شوند به نقع کشور بود.
* آقای رئیس جمهور اخیرا مدعی شده است که مسئولان فرانسوی به فکر اشتغال جوانان ایرانی هستند! به نظر شما دلیل چنین اظهاراتی چیست؟
واقعا این نوع عبارات دردناک و غیرقابل تحمل است! چه طور می توان باور کرد کشوری که در زمان جنگ هواپیماهای نظامی خود را در اختیار صدام قرار می دهد، خون آلوده به ایدز را وارد ایران کرده است، از منافقین و ترویست ها حمایت می کند و سه دهه علیه ایران خصومت به خرج داده است بخواهد به فکر اشتغال جوانان ایرانی باشد. واقع گاهی انسان فکر می کند که مسئولان افکار عمومی را  ساده لوح می بینند! اگر فرصت شغلی هم در ازای این قراردادها پدید آمده است برای اقتصاد فرانسه و ایتالیا بوده است. این کشورها هم اکنون در بحران اقتصادی قرار دارند و کمکی که دولت ایران به آنها کرده است غیرقابل توصیف است. به نوعی در سفر اخیر بسته خروج از رکود اروپای دولت آقای روحانی رونمایی شد. در ضمن باید در نظر داشته باشید که در قراردادهای مربوط به خودروسازی این احتمال وجود دارد که بخشی از فرصت های شغلی در زمینه قطعه سازی در کشور از بین برود.
* در دوران تحریم برخی از کشورها چه از نظر سیاسی و چه از نظر اقتصادی با ایران همراهی کردند و برخی دیگر معاندت بیشتری داشتند. به نظر شما چرا دولت در شرایط فعلی به جای چرخش به شرق در سیاست های اقتصادی خود به غربی ها گرایش پیدا کرده است؟
بنده واقعا یک سوال از دولت در این زمینه دارم و آن اینکه مشخص شود که آیا قراردادهای مربوط به خرید هواپیما یا خوردو ضمیمه برجام بوده است و یا اینکه دولت بعد از برجام به این فکر افتاده است. در رسانه های غربی الان به گونه ای مطرح می شود که ایران این قراردادها را در زمان مذاکره در برجام پذیرفته است!
متاسفانه در دولت یازدهم یک چرخش جدی در شرکای اقتصادی ایران پدید آمد و نگاه از شرق و کشورهای آمریکای لاتین به سمت اروپا و آمریکای شمالی متمایل شده است. این در حالی است که مطمئنا ایران از شراکت با روس ها بیشتر نفع خواهد برد تا شراکت با اروپایی ها. چراکه در زمینه شراکت با شرق ما می توانیم فروشنده نیز باشیم اما در شراکت با غربی ها ایران صرف خریدار است و مطمئنا تعامل اقتصادی با غربی های بیش از نفعی که برای ایران دارد ضرر ده است.
* به عنوان سوال آخر. فکر می کنید که دولت برنامه ای برای رفع مشکلات نهادی و ساختاری اقتصادی در شرایط پساتحریم دارد؟!
ما که تاکنون چنین برنامه ای را ندیدم و در عمل هم هیچ برنامه ای برای اصلا ساختارهای اقتصادی چه در حوزه بانکی ، مالیاتی ، شفافیت اقتصادی و … مطرح نشده است. همان روز نخستی که دولت یازدهم روی کار آمد بنده مصاحبه کردم و اعلام کردم که با توجه به تیم اقتصادی، دولت یازدهم می تواند اقتصاد ایارن را از نظر ساختاری اصلاح کند. اما ذهن آقایان به جای حل مسایل داخلی اقتصاد ایران متوجه مشکلات بیرونی شد که اگرچه مشکل بود اما تمام مشکل نبود! به نظرم خوش بینی بیش از حد به غربی ها عاملی بود که باعث شد فرصت دو سال و چندماه گذشته از دست برود و در خصوص آینده نیز تغییر چندانی به چشم نمی خورد!

برچسب‌ها